سوره نحل آیات 41 تا 50 - به خدای توانا، اعتماد کنید
این مقاله به بررسی سوره نحل آیات 41 تا 50 از قرآن کریم میپردازد. این آیات دربارهی پاداش الهی برای مهاجران در راه خدا، فرستادن پیامبران و کتابهای آسمانی، قدرت الهی در نابودی ستمگران، رحمت و مهربانی خداوند، تسبیح مخلوقات در برابر خداوند و اطاعت فرشتگان از دستورات الهی سخن میگویند. امید است با مطالعهی این آیات و تدبر در معانی آنها، به فضل و رحمت خداوند متعال دست یابیم.
| وَ الَّذينَ هاجَروا فِى اللّهِ مِنْ بَعْدِ ماظُلِموا | و کسانی که بعد از مظلومیّت، در راه خدا هجرت کردند |
| لَنُبَوِّئَنَّهُمْ فِى الدُّنْيا حَسَنَةً | قطعاً در این دنیا جایگاه نیکوئی به آنان میدهیم |
| وَ لَاَجْرُ الْـآخِرَةِ اَكْبَرُ لَوْ كانوا يَعْلَمونَ (41) | و پاداش آخرت بزرگتر است؛ اگر میدانستند |
| اَلَّذينَ صَبَروا وَ عَلیٰ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلونَ (42) | آنها که صبر کردند و بر خدای خود توکّل میکنند |
| وَ ما اَرْسَلْنا مِنْ قَبْلِكَ | و پیش از تو کسی را نفرستادیم |
| اِلّا رِجالًا نوحى اِلَيْهِمْ | به جز مردانی که به آنان وحی میکردیم، |
| فَسْئَلوا اَهْلَ الذِّكْرِ اِنْ كُنْتُمْ لاتَعْلَمونَ (43) | اگر نمیدانید از آگاهان بپرسید |
| بِالْبَيِّناتِ وَ الزُّبُرِ | آنان را با نشانه های آشکار و کتابهای آسمانی فرستادیم |
| وَ اَنْزَلْنا اِلَيْكَ الذِّكْرَ | ای پیامبر: و «قرآن» را به تو نازل کردیم، |
| لِتُبَيِّنَ لِلنّاسِ ما نُزِّلَ اِلَيْهِمْ | تا آنچه را برای مردم نازل شده، بیان کنی ؛ |
| وَ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرونَ (44) | و برای اینکه آنان اندیشه و تفکّر کنند |
| اَفَاَمِنَ الَّذينَ مَكَروا السَّيِّئاتِ | آیا کسانی که نیرنگهای بد، به کار میبرند،در امانند |
| اَنْ يَخْسِفَ اللّهُ بِهِمُ الْاَرْضَ | از اینکه خدا آنان را در زمین فرو ببرد |
| اَوْ يَأْتِيَهُمُ الْعَذابُ مِنْحَيْثُ لايَشْعُرونَ(45) | یا از آنجا که نمیدانند، مجازات به سراغشان بیاید؟ |
| اَوْ يَأْخُذَهُمْ فى تَقَلُّبِهِمْ | یا در رفت وآمد، گرفتارشان کند؛ |
| فَما هُمْ بِمُعْجِزينَ (46) | پس آنها هرگز نمیتوانند خداوند را ناتوان کنند |
| اَوْ يَأْخُذَهُمْ عَلیٰ تَخَوُّفٍ | یا بعد از هشدارهای خوف انگیز، آنها را گرفتار سازد[i] |
| فَاِنَّ رَبَّكُمْ لَرَئوفٌ رَحيمٌ (47) | با این همه، خدای شما بسیار دلسوز و مهربان است |
| اَوَ لَمْ يَرَوْا اِلیٰ ما خَلَقَ اللّهُ مِنْ شَىْءٍ | آیا در چیزهایی که خدا آفریده، تفکّر نکردهاند |
| يَتَفَيّؤُ ظِلالُهو عَنِ الْيَمينِ وَ الشَّمائِلِ | که در هر نیمروز، سایههایشان به راست و چپ میگردد[ii] |
| سُجَّدًا لِلّهِ وَ هُمْ داخِرونَ (48) | در حالی که با فروتنی، به خدا سجده میکنند |
| وَ لِلّهِ يَسْجُدُمافِى السَّماواتِ وَ مافِى الْاَرْضِ | آنچه در آسمانها و زمین است، به خدا سجده میکند |
| مِنْ دابَّةٍ وَ الْمَلائِكَةُ وَ هُمْ لايَسْتَكْبِرونَ (49) | از جنبندگان و فرشتگان و آنان تکبّر نمیورزند |
| يَخافونَ رَبَّهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ | از مخالفت خدای خود که حاکم بر آنهاست، میترسند |
| وَ يَفْعَلونَ ما يُؤْمَرونَ (50) | و آنچه را مأموریّت دارند انجام میدهند. |
[i] تخوف یعنی: هر نوع عذاب تدریجی که با نشانه های هول انگیز همراه باشد
[ii] کلمه «شمائلهم» جمع است، ولی چون جمع این کلمه در زبان فارسی، معنادار نیست، به ناچار آن را مفرد ترجمه میکنیم.
منظور از سجده نمودن سایه ها، این است که حتی سایه هم از قوانین الهی، تبعیّت میکند. میدانیم که در هنگام طلوع و غروب خورشید، سایه ها طول بسیار زیاد دارند. هر چه خورشید به وسط آسمان نزدیک میشود، طول سایه کوتاه میشود. در هنگام ظهر، سایه کوتاهترین طول را دارد و جهت آن، از غرب به شرق برمی گردد. مطالعه این تغییرات، باعث پدید آمدن علم مثلثات شده است. در واقع منحنی تغییرات سایه، همان منحنی تانژانت است که دانش آموزان در دوره دبیرستان با آن آشنا میشوند.
تعبیر این آیات در استخاره با قرآن
خوب است به شرطی که:
- و کسانی که بعد از مظلومیّت، در راه خدا هجرت کردند، در این دنیا جایگاه نیکوئی به آنان میدهیم و پاداش آخرت بزرگتر است؛ اگر میدانستند؛ آنها که صبر کردند و بر خدای خود توکّل میکنند ؛