سوره روم آیات 1 تا 11 - سرنخ تمام امور، در اختیار خداست
در این نوشتار، سوره روم آیات 1 تا 11 درباره سرنوشت رومیان و عبرت آموزی از سرگذشت امتهای گذشته آمده است. این سوره با اشاره به شکست رومیان در جنگ آغاز میشود و سپس وعده پیروزی آینده آن ها را میدهد. این سوره به بیتوجهی بسیاری از مردم به آیات الهی و قدرت خداوند و نیز به سرنوشت امتهای گذشته اشاره میکند و توصیه مینماید که انسانها باید از سرگذشت گذشتگان عبرت بگیرند. همچنین این سوره به حکمت خلقت و مرگ و زندگی دوباره انسانها توسط خداوند اشاره دارد.
| بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحيمِ | به نام خدایی که مهرش بسیار است و همیشگی |
| الم (1)غُلِبَتِ الرّومُ (2) | حروف[i] الف، لام، میم (1) رومیان شکست خوردند |
| فى اَدْنَى الْاَرْضِ | در کم ارتفاع ترین سرزمین[ii] |
| وَ هُمْ مِنْ بَعْدِ غَلَبِهِمْ سَيَغْلِبونَ (3) | و آنان پس از این شکست، به زودی پیروز خواهند گردید |
| فى بِضْعِ سِنينَ لِلّهِ الْاَمْرُ مِنْ قَبْلُ وَ مِنْ بَعْدُ | در چند سال؛ فرمان برای خداست، هم در گذشته و هم در آینده ؛ |
| وَ يَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنونَ (4) | و آن روز، مؤمنان شاد میشوند |
| بِنَصْرِ اللّهِ يَنْصُرُ مَنْ يَشاءُ | و به یاری خدا پیروز میشوند، او هرکه را بخواهد، یاری میکند |
| وَ هُوَ الْعَزيزُ الرَّحيمُ (5) | و اوست که توانای مهربان است.[iii] |
| وَعْدَ اللّهِ لا يُخْلِفُ اللّهُ وَعْدَهو | این وعدهی الهی است و خدا هرگز وعده خلافی نمیکند |
| وَ لٰكِنَّ اَكْثَرَ النّاسِ لايَعْلَمونَ (6) | ولی بیشتر مردم نمیدانند |
| يَعْلَمونَ ظاهِرًا مِنَ الْحَياةِ الدُّنْيا | فقط ظاهری از زندگی دنیا را میدانند |
| وَ هُمْ عَنِ الْـآخِرَةِ هُمْ غافِلونَ (7) | امّا از آخرت غافلند |
| اَوَ لَمْ يَتَفَكَّروا فى اَنْفُسِهِمْ | آیا در وجود خود تفکّر نکردهاند؟ |
| ما خَلَقَ اللّهُ السَّماواتِ وَ الْاَرْضَ وَ ما بَيْنَهُما اِلّا بِالْحَقِّ وَ اَجَلٍ مُسَمًّى | و در اینکه خدا آسمانها و زمین و آنچه در بین آنهاست را، به حق و تا زمانی معیّن آفریده است |
| وَ اِنَّكَثيرًامِنَ النّاسِ بِلِقاءِ رَبِّهِمْ لَكافِرونَ(8) | ولی بیشتر مردم، نسبت به دیدار خدای خود کافرند |
| اَوَ لَمْ يَسيروا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُروا | آیا در زمین گردش نکردند تا ببینند |
| كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الَّذينَ مِنْ قَبْلِهِمْ | عاقبت کسانی که قبل از آنان بودند چه شد؟ |
| كانوا اَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَ اَثارُوا الْاَرْضَ | از ایشان نیرومندتر بودند و زمین را زیر و رو میکردند |
| وَ عَمَروها اَكْثَرَ مِمّا عَمَروها | و آن را آباد میساختند بیشتر از آنچه اینان آبادش کردهاند |
| وَ جاءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّناتِ | و پیامبران نشانههایی روشن آوردند؛ امّا آنها قبول نکردند |
| فَما كانَ اللّهُ لِيَظْلِمَهُمْ | و خداوند هرگز به آنان ستم نکرد |
| وَ لٰكِنْ كانوا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمونَ (9) | بلکه خودشان بر خویشتن ستم میکردند |
| ثُمَّ كانَ عاقِبَةَ الَّذينَ اَساءُوا السُّوأْیٰ | آنگاه عاقبتِ کسانی که بدی کردند، به جائی رسید |
| اَنْكَذَّبوا بِآياتِ اللّهِ وَكانوا بِهايَسْتَهْزِئونَ (10) | که آیات الهی را دروغ شمرده و به مسخره گرفتند |
| اَللّهُ يَبْدَأُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعيدُهو | خدا آفرینش را آغاز میکند سپس آن را باز میگرداند[iv] |
| ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعونَ (11) | سپس به سوی او بازگردانده میشوید |
[i] شرح مربوط به «حروف مقطّعه» را در پی نوشت مربوط به اولین آیه از سوره بقره، مطالعه فرمایید.
[ii] این جنگ در منطقهای به نام «بحرالمیت» روی داد که ارتفاع آن از سطح دریا هم پایینتر است.
[iii] پیروزی و شکست به فرمان الهی است، این بینش موجب می شود تا انسان از حوادث آینده نهراسد.
[iv] دانشمندان نجوم براساس اطلاعاتی که از راههای مختلف تأييد گرديده است، به اين نتيجه رسيدهاند که جهان فعلی درحال انبساط است. هرچه به گذشته برگرديم جهان بستهتر بوده و اگر حدود 7/13 میليارد سال به عقب برگرديم به لحظهای میرسيم که کل جهان فقط در يک نقطه بسيار کوچک قرار داشته و با يک انفجار بسيار بزرگ آفرینش آغاز گرديده است. به اين انفجار bigbang میگويند. از آن زمان تاکنون جهان درحال گسترش میباشد ولی از دید علمی نمیدانیم اين انبساط تا کی ادامه خواهد داشت. قرآن اين واقعيت علمی را در آيه 30 سوره انبیاء توضيح میدهد. امّا نکته جالبی که قرآن از اين حقيقت علمی نتيجه میگيرد، توحيد و يگانگی خالق هستی است. درگذشته انسان بت پرست برای هر بخش از آفرینش خدای خاصی در نظر میگرفت و برای درخواست هر چيز از خدای مخصوص به آن درخواست کمک میکرد. مثلاً خدای باران، خدای خورشيد، خدای باروری، خدای شفابخش بيماران و غيره. قرآن بعد از ذکر اين نکته که مجموعه آسمانها و زمین همه در ذرّهای قرار داشته و بعد به تدريج گسترش يافته و متناسب با نياز موجودات زنده، آب و هوای آن مساعد گرديده است اين حقيقت را به انسان يادآوری میکند که جهان خلقت، جهانی يک پارچه و نظاممند است و کل آن در تسلط و اختيار وجودی بسيار دانا و توانا میباشد. انسان بايد فقط او را بندگی کند و فقط بر او تکيه کند و فقط او را چاره ساز يا وکيل خود بداند. اين آيه يكی از زيباترين آيات نجومی قرآن است و به واقعيتی اشاره میكند كه از نظر فیزیکدانان هنوز یک پرسش مهم است. آیا انبساط جهان نقطهی پایان دارد؟ پاسخ این پرسش بر مبنای همین آیه 11 سورهی روم، مثبت است. یعنی روزی خواهد رسید که انبساط پایان یافته و انقباظ شروع میشود و باز جهان به نقطه آغازین خود باز میگردد و پس از آن آفرینش جهان آخرت آغاز میگردد.
تعبیر این آیات در استخاره با قرآن
بد است، توجه داشته باشد:
- نگران چیزی نباشید، زیرا فرمان کارها، در دست خداست، هم در گذشته و هم در آینده؛ و به یاری خدا، مؤمنان شاد و پیروز میشوند، او هرکه را بخواهد، یاری میکند و اوست که پیروزمندی مهربان است. این وعدهی الهی است و خدا هرگز وعده خلافی نمیکند ولی بیشتر مردم نمیدانند؛ فقط ظاهری از زندگی دنیا را میدانند امّا از آخرت غافلند؛ آیا در وجود خود تفکّر نکردهاند؟ و در این که خدا آسمانها و زمین و آنچه در بین آنهاست را، به حق و تا زمانی معیّن آفریده است ولی بیشتر مردم، نسبت به دیدار خدای خود کافرند؛ خدا آفرینش را آغاز کرد سپس آن را به حال اوّلش باز میگرداند سپس به سوی او بازگردانده میشوید .